Google Scholar ve EBSCO üzerinden bulamadığım veya ücretsiz ulaşamadığım bazı makaleleri bulunca sevindirici oldu. Nasıl olduğunu ise henüz çözemedim. Göze de hitap eden akıcı bir tasarımı var. Logosu da güzel olmuş

Scholar’dan farklı olan yanı ise sadece bilgisayar bilimleri ile ilgili disiplinlerdeki yayımları bulabilmesi. Ayrıca “citation ranking” de yapıyor.

Details of a programming language design is one the most controversial issue in the theory of programming languages. Many years ago, languages designed for programming computers have

a syntax such that only a machine can understand and translate. Such languages were called “low-level programming languages” and they were not providing any abstraction functionality while coding a new program using these languages. [1] These machine languages are evolved to assembler and many years later we have “high-level programming languages” which sometimes hide all details of computer architecture and language implementation details with abstracting many kinds of functionality.
People “create” something when they do need it. With evolution of computers and computer programming, many reasons triggered creation of new programming languages. Most of the time, these reasons are about efficiency, usability, style, functionality (capability) of usage of these programming languages. Let’s say if a company hires a software engineer and request a computer program does a particular job, if engineer would code this program in assembly language, it may take months; on the other side, most probably, it would take a few days using a new-generation programming language. That is about the efficiency and saving money for enterprise market in software engineering. To do particular jobs in computers, labs or people design new programming languages which developers can get rid of unnecessary parts of implementation.

Readability and ease of coding are also reasons behind appearance of new programming languages. Recall from low-level programming languages, the first languages i.e. FORTRAN, ALGOL, COBOL were not consist on good readable codes. This is a big deal since many software is created collaborated today, the code written on a language must be readable easily by other developers as well. However, major languages designed in last 15 years consist on a syntax which is human-friendly. In this issue, it is not all about programming language design but also developers’ coding style. [2] On the other hand language syntax is exactly a limiting factor for code readability. Any code written on a language may not be readable even it has been coded by a pretty good developer. Besides that, collaboration is limited by readability. When Hejlsberg released C# language, one of the important benefit was ease of coding and readability of code.[3]

The coding style factor has been another issue while designing new languages. Many language patterns and coding approaches needed to be evident in new languages. Such as object-oriented programming. Developers should not deal with infrastructure of a programming language; instead, they should code their programs with good programming practices and useful design patterns. For instance, some of languages do not have enumeration at all and enumeration makes code easy to understand and refactor. Some languages support inheritance, some do multiple inheritance, and some do not support inheritance at all. Some languages have strong typing style and some have weak-typing. This point becomes important when developing reliable programs such as military systems or computational systems etc. Robustness and safe conversion and type checking is important in such situations. Primitive languages does not have type checking at all, however with the evolution of languages, such features are evolved, too.[4] Scope rules also a rule in these cases. Some languages are “objective languages” and some are “functional languages”. Objective languages provide a good programming practive such as “divide and conquer”. This provides a reusable interface for written modules for a program. Encapsulation is important arguments of objective languages. Built-in or externally integrated libraries, APIs, data services (SOAP etc.) can work with objective languges. On the other hand, functional languages can do every functionality but they are not so flexible for developers and still coders should cope with innecessarily long implementations. In brief, many languages have convenient rules in type checking, scope rules and common language features etc. This makes languages easy to learn for developers.

Another contemporary issue in the programming language design is functionality. A language may handle processes and subroutines which are going to work on personal computer systems. However, there must be a need to adopt such languages when using different platforms such as mobile devices, while appliances and embedded systems. In these situations, primitive languages are not capable to handle such cases. Some languages may have scalability and feasibility problems on different disciplines of programming. For example, C language is not preferable for coding large-scale distributed systems. Many distributed systems such as Hive, Hadoop, SOLR uses Java or Scala programming languages because of granularity. Concurrency feature is an important feature for large-scaled reliable systems. Let’s say a telecommunication service uses C language and changing code on-the-fly may be impossible without interrupting service and making servers down for a while. On the other hand, languages such as Erlang are designed for full-support to concurrency. However, some languages run native threads with underlying C APIs. This is not an efficient way since embedding native-C codes bring redundancy and it is not a good programming practice. Concurrency and scalability issues are arised from map/reduce algorithms, usually. [5] Recently, Google released a programming language called Go, which supports concurrency. [6] “Real-time programming” is another discipline in programming languages concept which stands for guarantee of execution time and proper output or functionality. Some languages could not guarantee execution time of code snippets, however, in these days languages such as Java supports it. [7] Real-time computing become important issue in military software or space shuttle systems etc.

As said before, “need” is important for programming languages. Today we have many purposes of computing such as computer graphics, large-datasets computing, scientific computing, scripting, concurrent programming, logic programming, parallel programming, distributed programming, procedural programming, object-oriented programming and quantum programming etc. [8] or instance today we have many WEB Scripting languages such as Perl, Python, PHP, ASP (VBScript), ASP.NET, JSP, ColdFusion, Scala, Ruby etc. The needs invite people to invent new programming languages. For scientific computing we have such languages MATLAB, R, FORTRAN etc. [9] As the computer science and programming language design discipline goes further, new features will be adopted or new languages will be created in the next years.

FURTHER READING

• Sir C.A.R Hoare: Hints on the Design of Programming Languages; Stanford Report on Berkeley CS.
• The language list, contains 2500+ programming languages
• 10 Most Bizarre Programming Languages on nettuts+

REFERENCES

1. “Low level programming language”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
2. “What makes a good programming language”, David Chisnall, InformIT, retrieved on Dec 20, 2009.
3. “C#”, Wikipedia Article,retrieved on Dec 20, 2009.
4. “Type system in Programming Languages”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
5. “Can Your Programming Language Do This?”, Joel Spolsky, JoelOnSoftware,retrieved on Dec 20, 2009.
6. “Go : a new programming language”, Robert Griesemer, Google Code Blog, retrieved on Dec 20, 2009.
7. “Real time computing”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
8. “Computing paradigms”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
9. “A big list of programming languages“, Programming for Scientists, retrieved on Dec 20, 2009.

• Base Teknoloji: Güzel makaleler geliyor arada, keşke daha sık yazılsa.
• İleriSeviye Blog: Emre Sevinç tarafından tutulan güzel bir blog. NLP ve open source hakkında güzel şeyler çıkabiliyor.
• Android Developers Blog: Android platformundan ve yeni SDK’lardan haberler.
• Google Research Blog: Google’ın Computer Science disiplinlerine katkıda bulunduğu alanlar ve çıkardığı paper’lar hakkında ufak yazılar.
• Google Code Blog: Her developer’ın takip etmesi gereken, Google API’ları ve developer tool’ları hakkında haberler.
• Invalid Opcode: Orta yaşa yaklaşmış bir fizikçi abimiz tarafından yazılıyor. Daha düne kadar eleştiri ve yorumlara kapalıydı. Şimdi açılmış daha interaktif, daha iyi olmuş. Güzel makalelere ve projelere linkler verilebiliyor.
• Karalamalar: Emre Erkan’dan güzel bir blog. Kulak dolgunluğu edinilebilir.
• Bulutlararası: Cloud computing ile çok ilgisi yok ama piyasadan güzel gelişmeler bildiren bir blog.
• Scripting News: RSS’nin ve podcast’in mucidi Dave Winer’dan güzel sohbetler.
• InfoQ: Üye olup istediğiniz konularla ilgili feed’ler alabiliyorsunuz. Yazılım süreçleri ve enterprise konular içeren bir blog.
• High Scalability: Ölçeklenebilirlik üzerine güzel bir blog. Sık ve güzel yazılar yazılıyor.
• Bilal Akçay:  Kulak dolgunluğu.
• Derin Deli Mavi: Yazanıyla (bluekid) henüz tanışmadığım ama tez zamanda tanışmak istediğim bir blog. Computer Vision ve AI üzerine güzel yazılar, makaleler, projeler yazılıyor. Okunası…
• Facebook Engineering’s Facebook Notes: Facebook’un development blogu desek yeridir belki de. Güzel optimizasyon teknikleri düşüyor.
• Abhi’s Weblog: Hindistanlı bir kardeşimizden PHP ve Memcached üzerine güzel yazılar.
• Bilgisayar Kavramları: Her eve lazım, algoritmalar, trickler, süper şeyler blogu. Sadi Evren Şeker tarafından yazılıyor. Öğrenecek çok şey olduğunu hatırlatan 800+ yazıya sahip ciddi bir blog. Hep yazılsın, hiç kapanmasın.
• void page: Nurettin Onur’un blogu. Kulak dolgunluğu olsun diye okumak gerek.

Ek olarak Burcu Doğan (Observed), Hüseyin Mert, Ahmet Kakıcı, Coding Horror takip etmekte de yarar var. Atladığım varsa kimse kusura bakmasın

Sizlerin de önerilerini duymak isterim. Sizler bunlara benzer hangi blogları takip ediyorsunuz?

Not: Resim “Coder girl” şarkısının klibinden. İzlemek için tıklayın.

Yine de profesyonel kullanıcının aldığı bilgisayara Linux dağıtımları gibi ücretsiz veya başk ücretli işletim sistemlerini yükleme isteği var ise bilgisayarı satın alırken farkında olmadan ödediği Windows lisans ücretini ödeyerek bilgisayarı alması zaten çok mantıklı değil. Linux Kullanıcıları Derneği  (LKD) e-posta listesinden bildiriyorum:

“Pardus Kullanıcıları Derneği başkanı ve LKD üyesi bir avukat Tüketici Mahkemesine açtığı dava sonucu bilgisayar ile birlikte alınması zorunlu kılınmış olan Windows işletim sisteminin ederini faiziyle birlikte geri alma hakkını kazandı. [...] Bu davanın sonucu olarak özgür işletim sistemi kullanıcıları gibi yasal işletim sistemi lisanslarına sahip kullanıcılar  dava açmak yerine, satıcı firmanın zorluk çıkarması durumunda, mahkemenin verdiği örnek karar ile tüketici heyetine başvurarak, masrafsız bir şekilde istemediği işletim sistemini iade ederek ederini geri alabilir. ”

Şimdi sırada farkında olmadan her bilgisayar alışında Windows lisansına 100$’a yakın (emin olmamakla beraber belki de daha fazla) para yatıran son kullanıcıyı bilinçlendirmek kalıyor. Ben de bu yazıyı okuyan blog sahibi arkadaşlardan özgür yazılımı destekleyenleri veya ülke ekonomisinin iyiliğini düşünenleri bloglarında bu konuyu dile getirmeye davet ediyorum.

NOT: Bilinçlendirme kampanyası içeren bu yazıyı bu notla beraber aynı şekilde blogunuzda/sitenizde kopyalayarak yayımlayabilirsiniz.

Bu davanın sonucu olarak özgür işletim sistemi kullanıcıları gibi yasal
işletim sistemi lisanslarına sahip kullanıcılar  dava açmak yerine,
satıcı firmanın zorluk çıkarması durumunda, mahkemenin verdiği örnek
karar ile tüketici heyetine başvurarak, masrafsız bir şekilde
istemediği işletim sistemini iade ederek ederini geri alabilir.

Yeni nesil web servislerinin çoğunun kaderi, büyük bir sitede/blogda duyurulduktan sonra 1-2 günde binlerce ziyaretçi tarafından akına uğraması, çok şanslıysa slashdot & digg effect gibi durumlara düşmesi, daha sonradan bir önceki günün  karekökü şeklinde azalan ve nihayetinde 1 ay sonra iki basamaklı ziyaretçi sayılarına ulaşıyor olması oluyor. Google Analytics kullananlar da bilir ki bu servislerde en çok ziyaret edilen sayfa ana sayfa olup kullanıcıların %90′dan fazlası sadece ana sayfaya bakıp çıkarlar.

Elbette bu kısım biraz da üzerine çok düşülmemiş ve gelecek planı iyi kurgulanmamış web servislerinin yaşadığı kaderdi. Üzerine belli bir yatırımda bulunulan ve emek gösterilerek pazarlama & tanıtımıyla uğraşılan bir projenin kaderi böyle olmaz. Fakat yine de kullanıcıyı servisinizden kaçırmak için elinizden geleni yapabiliyorsunuz.

Bir kullanıcıyı, hoşuna giden bir web servisine bağlayacak olan önemli faktörlerden biri de kayıt-giriş (authentication) sisteminin kolaylığıdır. Bu tür bir çok etmen bir araya gelip kullanıcının siteye olan engagement‘ını artırıyor ve siteye daha çok sadık olmasını sağlıyor. Formunda doğum gününden medeni hâle, şehirden hobilerinize kadar serviste hiç kullanılmayacak bir formu kullanarak kayıt olduğunuzu düşünün. Özellikle bilgisayar ile çok haşir neşir olmayan bir kullanıcı, sitenize muhtaç değil ise bu formu gördüğü an kaçmaya hazır durumdadır. Kayıt olma işlemine sabreden bir kullanıcıyı yine de kaçırma imkânınız var. “Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize giden linke tıklayınız.” Web girişimcileri olarak servisimizde site reliability engineerlar çalıştırmıyorsak gönderilen e-postanın spam filtrelerine takılıp takılmadığından emin olamayız. Yine de başarılı bir e-posta gönderisi yapsanız da sitenize kullanıcı gerçekten muhtaç değilse, siteniz çağın trendi değilse kullanıcınızı kaçırmak üzeresiniz demektir Kullanıcı e-posta adresine gelen aktivasyon linkine tıkladı, ve TA-DA. Karşısında bir giriş formu duruyor. Önemsiz bir site için uydurma bir şifreyle kaydolduğu bir siteye sonradan dönen bir kullanıcı şifresini hatırlamazsa o an o kullanıcının kaçtığına emin olabiliriz. Bunun yerine gördüğüm başarılı servisler aktivasyon token’larını login token’ları olarak kullanıyorlar ve kullanıcı sisteme giriş yapmış oluyor.

Bir diğer önlemlerden biri de kullanıcı sisteme giriş yaparken default olarak “Beni Hatırla” seçeneğini seçili hâle getirmek ve cookie (çerezlerin) son kullanma tarihlerini mümkünse 2-3 yıl sonraya ayarlamak olacaktır. Örneğin güvenliğe önlem veren Yahoo!’nun Beni Hatırla sisteminin “2 hafta” sonra otomatik olarak beni unut sistemine dönüşmesi benim görüşüme göre ciddi bir strateji hatası. Fakat Yahoo, Google, Facebook gibi büyük servislere insanlar muhtaç oldukları için bu konuda servislerin zorunlulukları yok elbette

Benim değinmek istediğim asıl nokta, büyük ve önemli bir servis geliştiriyor olsanız bile kullanıcı kayıtlarını OpenID veya OAuth gibi yöntemlerle almanız olacaktır. Bu sistemler size kullanıcının %90 ihtimalle kullandığı servislerden biriyle sitenize 1-2 tıklamayla hiçbir şey yazmadan kayıt olabilmelerini sağlayacaktır. Bunun yanında dezavantajı ise size sınırlı ayrıntıda bilgi sunmasıdır fakat siz daha sonradan servisinizde oturum açıldığında kullanıcıyı profil bilgilerini doldurmaya teşvik edecek şekilde progress bar gibi kampanya ibareleri koyabilirsiniz. Bu şekilde kullanıcılar da sitenize örneğin Facebook Connect ile bağlandıklarından sadece facebook oturumlarının açık olması durumunda sitenize girdiklerinde “Facebook ile Giriş Yap” düğmesine tıkladıkları anda servisinize oturum açmış olacaklardır ve kullanıcılara şifre ezberletme gibi sorunların da önüne gelmiş olacaksınız.

Bunlara örnek olarak Playalike, Stack overflow, FriendFeed gibi servislerin kayıt ve giriş sistemleri gösterilebilir. Bugün siz de kullanıcılarınızın %90′ının en az birine sahip olduğu Google Accounts(Gmail), Facebook, Twitter, FriendFeed, Yahoo, AOL, WordPress.com, Blogger, Verisign, LiveJournal gibi servislerdeki hesaplarını kullanarak sitenize kayıt olmalarını ve bağlı kalmalarını sağlayabilirsiniz

Siz de bu konudaki görüşlerinizi de duymak isterim.

(Yazıdan alıntı yaparken yazarın adı ve yazının adresini vermeyi unutmayınız)

Ben Vista kurulu bilgisayarımda Silverlight 2 yüklü iken Windows 7 RC’ye yükseltme yaptım ve Silverlight kayıplara karıştı. Silverlight kullanan sitelere girdiğimde kurulu olmadığını söylüyor, kurmak istediğimde ise “zaten daha yeni bir sürümü kurulu” gibi bir uyarı alıyordum Umarım Microsoft da bu bug’ın yakında farkına varır. Çözümüne gelince, aldığımız hata mesajı:

“#1052 A newer version of Silverlight is already installed on this machine.”

Çözüm adımları:

1. Windows Installer Cleanup utility‘i indirin ve (all users)Microsoft Silverlight’ı bulup tüm kalan artıklarını silin.
2. Bu hata sayfasında yazdığı gibi Başlat-Çalıştır-’regedit’ altından “HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Silverlight” kaydını bulup sağ tıklayıp silin. (zararsızdır)
3. İndirdiğiniz Silverlight’ı kurun. Eski sürümünün bulunduğunu iddia etmeyecektir.

Çok dilli Vista, sadece Vista Ultimate’da olabiliyormuş ve Home Premium – Basic Edition’ların kurabilmesi için önce Ultimate’e yükseltmeleri gerekiyormuş. Az kalsın ben de bunu yapmak zorunda kalacaktım. Meğer daha kısa bir çözümü varmış, hemen aşağıdaki yolu takip ediniz.

1) Vistalizator‘ü indiriyoruz. (direkt link)

2) Yukarıdaki sayfaya girince “Download MUI language pack(s):” yazan yerden Service Pack 1 yüklüyse SP1 olanı seçiyoruz, 32bit 64bit her neyse doğru mimariyi belirleyip sayfaya giriyoruz. SP niz ve mimari türünüz Bilgisayarım’a sağ tıklayıp Özellikler’e girince görünür.

3) Açılan sayfadan istediğiniz dili indiriyorsunuz. Dosya uzantısı .exe ve boyutu ortalama 150-250 MB arası oluyor.

4) Daha sonra Vistalizator’u açıp “Add Language” deyip indirdiğiniz dosyayı seçiyorsunuz, daha sonra Install deyip birkaç dakikalık kurulumun ardından programı kapatırken size yeniden başlatılacak diye sorduğunda açık programlarınızı kaydedip evet diyorsunuz ve bitiyor. Kolay gelsin. (Aşağıdaki ekran görüntüsü de ayyas blog‘dan)

Ben ISO’yu  DVD’ye hatalı yazdığı için hala Windows 7′yi kuramadım, kurduktan sonra umarım yine bir yazıyla yükseltme notlarımı yayımlayacağım. Gerçi daha önce sıfırdan VirtualBox‘uma kurup denedim ama Vista’dan çok farkını göremedim. Yine de çok hızlı ve estetik diyorlar, denemeyi planlıyorum.

MIT Media Lab

Proje 2003-2006 yılları arasında geliştirilmiş, yani bu bayat bir haber aslında ama Industrial Design Society of America 2005 Industrial Design Excellence Award ödülünü almış.

Bence ben anlatmayayım, siz izleyin ve ülkemizde olmayan Media Lab’lar yüzünden neden biz yapamadık bunu diye de utanalım sonra hep beraber: I/O Brush on Google Video

Google Chrome çıkalı bir kaç ay oluyor. Aslında Google’ın böyle bir hamle yapacağı belliydi, nitekim neredeyse her servisi web’e taşımayı başarmış bir şirket olarak Google, artık işletim sistemlerine müdahale edecek platformlar da geliştirmeye başladı. Mozilla+WebKit motorlarıyla geliştirilen Google Chrome da zincirin son halkası oldu.

2 Eylül 2008′de ilk release’i yapılan Chrome, kısa bir süre önce beta statüsünden çıkarak Google’ın Beta’dan En Erken çıkan ürünü oldu (Gmail hâlâ beta). Bana beğendin mi diye sorarsanız şöyle anlatayım:

Çok hafif tasarlanmış bir arayüzü var. Navigasyon çok kolay, sayfaları render etme performansı başarılı ve çok işi olmayanlar için güzel bir browser. Tab’ı sürükleyip ayrı pencereye alma, tekrar yerine koyma gibi güzel özellikleri de var. Ama eksik yanları gözümde daha ağır basıyor. İndirme yöneticisi beğenmedim, Ayarlar kısmında da Firefox kadar detaylı ayarlar yok. Örneğin ctrl+w bileşimine basılı tuttuğunuzda son tab kapandığında browser kapanıyor. Ayrıca kapanırken indirmeler devam ediyorsa hiç sormadan çıkıyor. Eklenti özelliği hiç yok, bu da kesinlikle firefox’u eklentilerle kullanan biri için çekilmez hale getiriyor (şahsen ben mouse gestures olmadığı için ileri geri yaparken deliriyorum).

Ben de burdan topu kime atayım kime atayım. Mücahit abiye gitsin top

Nokia 5800 XpressMusic geliyor! Nokia, Apple’ın iPhone’una karşılık 5800′ı çıkarmayı düşünüyor. Ürünün kod adı “Tube”olarak düşünüldü ve en son 5800 XpressMusic kondu. Tube, Nokia’nın ilk çıkardığı dokunmatik ekranlı telefon değil. Bilmeyenler için söyleyelim. Ama iPhone tarzı tasarım ve işlevlere sahip ilk modeli olacak ve belki de iyi pazarlanırsa telefon piyasasını sallayacağa benziyor.

Özelliklerinden biraz bahsedelim. Nokia, teknolojisini devam ettiriyor. Telefon, Nokia’nın büyük miktarda hissesine sahip olduğu Symbian teknolojisinin Symbian Series 60 (S60) 5 üzerinde çalışacak. Sitesinde verildiğine göre;

Boyutlar:  Yükseklik: 111 mm.  Genişlik : 51.7 mm. Kalınlık : 15.5 mm. Ağırlık : 109 g. Ekran: 3.2″ (640×480 nHD) dokunmatik, 16 milyon renk, 16:9 görüş oranı, ekran çevirmek için otomatik yönlendirme sensörü (akselerometre). Kamera: 3.2 Megapixel (2048×1536), Carl Zeiss lens, 3x digital zoom, otofokus, ikili LED flash, JPEG formatında.  Video: 640×480 genişlik. 90 dakika kayıt. 30 fps. Hafıza: 8GB microSD, 8 GB daha eklenebilir, 81 MB dahili hafıza. Diğer: Klavye (Q), Müzik için 8 band ekolayzır, iPod tarzı kategorizasyon, bas güçlendirici, gür ses, surround ses için stereo hoparlörler, Bluetooth 2.0, USB 2.0, Wireless LAN (WLAN), GSM Quad Band, HSPDA (3G’nin de ilerisi bir teknoloji)

Özellikleri gayet güzel ve sadece bu kadarıyla iPhone’u rahatlıkla devirebilecek görünümde. Elbette insanların aklındaki Apple güzeldir yargısını yıkana kadar biraz zorlanacak. Genel olarak medya desteği ve kamerası sağlam tutulmuş bir sistem. WLAN bulunması güzel bir özellik. Bluetooth var Kızıl ötesi (IR) yok. 3G’den kat kat daha hızlı fakat Türkiye’ye gelmesi belki de yıllar alacak, HSPDA var. Belki de en kötü özelliği multitouch bulunmaması. Yani tek parmak işleyişine sahip, bu yönüyle iPhone’dan çok geride kalacak.

Merakınızı gidermek için piyasaya sızan fotoğraflarını Engadget‘tan ve The Nokia Blog‘dan görebilirsiniz.

Kendisinin de belirttiği gibi olasılık, tüm ideal şartlarda bile doğruluğu kesin olarak ispatlanamayan bir teori. Örneğin bir para atma deneyinde paranın atış doğrultusu, uygulanan itme ve bunun gibi bir çok parametre sabitlenerek olayın sonucunu bir sonuca atayacaktır. Böylece aynı şartlarda parayı istediğiniz kadar atarsanız atın mutlaka tek sonuç gelecek ve olasılık teorisindeki yazı-tura %50 ihtimali ortadan kalkmış olacak. Emrah‘ın da dediği gibi bir olayın olma ihtimali ya 0 ya da %100′dür ve arada bir değer alamayacaktır. Bana mantıklı geldi.

Ardından bilgisayarlardaki rastgele seçimler yapabilen (ya da yaptığını sandığımız) algoritmaların çalışma ilkesini düşünmeye başladım. Görünüşe göre hiçbir değişkene bağımlı olmadan rastgele bir seçim yapmanın yolunu ben bulamadım. Ancak belirli bir diziden eleman seçileceği zaman, bilgisayarın microtime’ı kaynak olarak kullanarak anlık bir seçim yapılabilir. Kaba bir örnek olsun; ben 0-10 arasında bir sayı istediğim zaman bana algoritma içinde bulunduğum saniyenin son rakamını verebilir. Her ne kadar mikro sürelerle çalışılsa da elde edilen sonuç, önceden tahmin edilebilir oluyor. Saat 04:56:23′te bu işlevin çalışacağını varsayarsak sonucu önceden kestirmiş oluruz. Bu nedenle bu algoritma ile tam anlamıyla rastgele bir seçim yapmak mümkün olmuyor. Yapacağınız işlemlerle rassal sonuç üretecinin bir adım önüne geçerseniz döndürülecek değeri bilmiş oluyorsunuz. İşte bu noktada yapılan işlemin rassallığı ortadan kalkmış oluyor.

Daha sonra bu konu üzerine yaptığım araştırmaya göre genelde hazır sistemlerde gelen randomize (rastgele) sonuçlar üretebilen algoritmalar, sistemin time değerlerini kullanarak veriler üretebiliyor. Herhangi bir değişken (ki bu bilgisayar algoritmalarında sürekli değişen bir değer olarak time kullanılması çok doğal) fonksiyonlarla belirli sonuç dizilerine dönüştürülebiliyor. Pseduorandom, adı üstünde, gerçek olmayan bir randomize işlemi ile asla gerçek sonuçlar elde edilemiyor.

Einstein – Podolsky – Rosen (EPR) Paradoksu‘nda anlatıldığı gibi Heisenberg’in Belirsizlik İlkesi‘nin doğru olması mümkün değildir. Paradoksa göre her kuantum parçacığın birbiri ile bir ilintisi vardır ve bunlar rassal hareketler yapmak yerine aralarında korelasyonlu hareketler yapmaktadırlar. Sonuçta kesin olarak tanımlanacak bir Kuantum kuramında belirsizlik ilkesinin olmaması gerekirdi. Böylece eksik olduğunu iddia ettikleri Kuantum teorisine dayalı bir paradoks olan EPR paradoksu, bugün yapılan deneylerle bir paradoks olmaktan çıkıp fizikte bir olgu hâlini aldı.

Yazının sonunda belirttiğim linklerde daha çok bilgiyi bulabilirsiniz, fakat bilim çevreleri şu durumda Kuantum bilgisayarlar dışında hiçbir şekilde çevresel veya içsel değişkenlerden bağımsız bir rassal seçimin mümkün olmadığı konusunda hemfikir. Nihayetinde güvenlik kodu üretirken seçtirdiğiniz sayı da, winamp’ta müzik dinlerken shuffle özelliği ile gelecek sonraki şarkı da bir dizi fonksiyonun değişkenler üzerinde kullanımından ileri geliyor. Yine de kaynaklara bakmakta fayda var. Özellikle 1 ve 3 no’lular ilginiz çekebilir.

Benden bu kadar, ilginizi çekerse devamını araştırmak size kalır. Kullanabileceğiniz bağlantılar aşağıda Sağlıcakla kalın.

1. Wikipedia – Random Number Generation
2. Wikipedia – Hardware Random Number Generator
3. Wikipedia – List of random number generators
4. Wikipedia – Uncertainty Principle (Heisenberg Belirsizliği)
5. Wikipedia – EPR Paradox
6. ek$i sözlük -pseduorandom
7. ek$i sözlük – random
8. ek$i sözlük – random number generator
9. ek$i sözlük – epr paradox
10. Wikipedia – Schrödinger’s Cat

Ar-Ge Raporu #3. ERKE Dönüyor! Togan Kafesoğlu abimiz Erke A.Ş. ArGe Departmanı Sözcüsü olduğunu söylerek bizleri ve paşaları selamlıyor. Atatürk’ten alıntı yapıp, ‘ulusal bir eylemsellikle zinde bir şekilde inkişaf ediyoruz’ diyor ve araştırma merkezine geçelim diyor. Arkada Atatürk portresi masada dönergeç prototipi var. Togan abi projenin tarihini, aldığı tehditleri anlatıyor ve ‘olmaz böyle şey’ diyenlere fizik yasalarıyla cevap veriyor. Ardından prototipi tanıtıyor ve bu gelişmeyi zamanı gelince bilime armağan edeceklerini söylüyor. Daha sonra ‘patentimiz var’ diyip çat diye masaya vuruyor. Patentten sayfalar çeviriyor. ‘Patenti var ama detaylar hala gizli’ diyor.

Her şey buraya kadar gerçekten çok hoş. İlk izlediğimde ben de bir iki nokta dışında gariplik sezememiştim. Ardından ERKE resmi sitesinden gelen açıklamayı duyduğumda herkes gibi şaşırdım.

“…Bu görüntülerdeki modellerin şirketimizin herhangi bir patent başvurusuyla ve özellikle 21.11.2006 tarihli basın açıklamasıyla kamuoyunun bilgisine sunulan 10.10.2006 tarih ve TPE 2006/05622 numaralı “Erke Üreten Bir Kuvvet Makinesi ve Bunun Çalışma Yöntemi” başlıklı patent başvurusuyla hiçbir ilgisi yoktur. Bu görüntülerde yer alan kişiler şirketimizde hiçbir zaman çalışmamış olup, bu kişilerin şirketimizle herhangi bir ilgisi bulunmamaktadır…”

Süpersiniz. O zaman hangi cesur prototipiniz olarak 2 yıldır gözümde canlanan şeyi eline alıp arkasına koskoca paşaların desteklediği erke binasını arkasına alıp konuşabilir? Yani erke, bu videonun sahte olduğunu söylüyor. Ama şu noktaları ele almak gerek:

• Videonun başında Togan abimiz arkadaki sokak videosuna monte edilmiş. Işıklandırma bunu açıkça belli ediyor. Ama bu belli olmasın diye arkadan köpeğini gezdiren biri geçmiş, kasıtlı olabilir. ŞÜPHELİ
• Togan abi askeri biçimde konuşuyor ve bolca Atatürk’ten alıntı yapıyor ve erke’nin sitesindeki ilkeleri vurguluyor. Güzel çok hoş, gerçek olduğunu düşündürüyor bu bana. Ayrıca projenin-şirketin tarihçesini ve başına gelenleri (tehditler, mümkün olmayacağı söylentileri vs.) iyi biliyor. Lenz yasası, 2. termodinamik yasası gibi kurallarla çelişmeyerek çalıştığını anlatıyor, bravo. GERÇEKÇİ
• Ama Togan abi önemli bir şirketin bir departmanında sözcü olamayacak kadar kötü konuşuyor. Söylediklerini ezberlediğini biliyoruz ama bazen dili dönmüyor. Örn 50. saniyede belli oluyor, devamında da bolca var. ŞÜPHELİ
• Üzerindeki erke yaka kartını da görmüyor değiliz ama düşünelim yine biz. GERÇEKÇİ
• Video profesyonelce çekilmiş gibi görünse de sahneler arasındaki ses dengesi ve echo iyi ayarlanmamış, amatörce geldi bana. Tabi çekimden anlayanlar daha iyi bilir bunu. ŞÜPHELİ
• Videonun İngilizce altyazısı da ustaca hazırlanmış görünüyor. GERÇEKÇİ
• Dönergeç çalışmaya başlıyor. Arkada hala Ulu Önder’in portresi. Neyse 12 kW lık laser çalışmaya başlıyor ama daha ışık çıkmadan dönergeç dönüyor. Evet, daha sonra mavi laser demeti görünüyor ve tabiki dönergeç hızlanıyor…
• 70′lerde çekilen Star Wars’ta ışın kılıcı yerine floresan lamba kullanılmasını andırdı bana bu 12 kW’lık laser. Nedense çok yapay gibi duruyor. Neden mi? ŞÜPHELİ
• 256. saniyede (4:15) lazerle prototip arasındaki 1 karış mesafeyi, ışık hızında hareket eden lazer 1 saniyede, yavaş yavaş, hiç istifini bozmadan alıyor. Dümdüz yalan olduğunu ortaya çıkarıyor. Ayrıca 468. sanyiede (4:28) falan oda mavileşmeye başlıyor lazerin ışığından, kamera sallanmaya başlıyor. Bu efektler Half-Life 1′de bile kullanılmadı yahu. Aradan vıyın vıyın sesleri geliyor. Sanırsınız ki E.T geldi aman yarabbi. Bence bu kadar efektin amacı inandırıcılığı artırmak. Zaten güzel bir buluş böyle şeylere ihtiyaç duymaz! ŞÜPHELİ
• Lazer ışığını alan dönergeç ne yansıtıyor, ne de soğuruyor. Soğurmayla çalışan bir düzenek değil çünkü. E peki yansıttıkların nerde gülüm? ŞÜPHELİ
• Sadece şunu soruyorum. Lazer çalışırken dönergece yapılan yakın çekimli kısımda dönergeçten dökülen beyaz tanecikler ne? Bunun mantıklı bi açıklaması olacağını sanmıyorum. Olsa olsa dönergeçten kopuyor olmalı ki, o zaman da millet güler buna. ŞÜPHELİ
• Neyse dönergeç o kadar hızla (ben 6 Hz saydım) dönerken kapatınca çat diye duruyor. Sanki sürtünme kuvveti, böyle %100′e yakın verim elde etmek isteyen makinalar için biraz fazla, ha?
• Ve patent kısmına geldik. Arkasından kahverengi zarfı çıkartıyor ve patentleri olduğunu söyleyip dosyayı çat diye masaya yapıştırıyor. Bari bu kadar belli etme Togan abi ŞÜPHELİ
• Mühürlü kağıtlar, TPE logosu, imzalar, dönergecin çizimi falan burası gerçekçi çok müdahale etmeyeyim. GERÇEKÇİ
• Konuşmanın devamında da sitesinde defalarca tekrarlanan şeyleri Togan abi tekrarlıyor. Daha doğrusu video boyunca nutuk kısmında sitede yazanların dışına çıkmıyor, sanki biraz garip. ŞÜPHELİ

İşte böyle yüzeysel bir analiz yaptım, daha defalarca izleyince elbet çekim hataları bulunur ama bunlar fikir versin diyeydi. Yanlarına da bana göre şüpheli ve gerçekçi diye düşündüklerimi ekledim. Yani şüpheli olanlar çoğunlukta ve bana göre GERÇEKÇİ olarak işaretlediklerim de bir türlü taklit edilebilecek unsurlar gibi geldi bana.

Bence düşünün taşının karar verin. Sizce gerçek mi? Bu videoyu kim niye çeksin? Gerçekse ERKE neden sahiplenmiyor? Bir an kendimi Dan Brown gibi hissettim

TURKCELL ve AVEA
Gizli Numaralardan Aranmak İstemiyorsanız : *253#
Gizli Numaralardan Aranmak İstiyorsanız : #253# yazıp arama tuşunu tuşlayınız.

VODAFONE
Vodafone’da ise önceden alınmış olan 6 haneli şifre, ardından bir boşluk ve “GIZLINUMARAYAKAPALI AC” yazıp, 7048’e kısa mesaj göndermek gerekiyor. Servis iptali ise aynı işlem “GIZLINUMARAYAKAPALI KAPAT” yazarak yapılıyor.

• Saatin akrep ve yelkovanı günde kaç kere üst üste gelir?
• Dünyada kaç piyano akortçusu var?
• Veritabanının ne anlama geldiğini sekiz yaşındaki kuzeninizin anlayacağı bir şekilde açıklayın.
  
• Bir otobüse kaç golf topu sığar?
  
• Bozuk para boyutuna ininceye kadar sıkıştırıldın ve kütlen orantısal yoğunluğunu koruyacağın kadar ufaldı. Ardından bir blender içine atıldın ve 60 saniye içinde çalışmaya başlayacak. Ne yapardın?

Demek ki bir pozisyona gelebilmek için teknik bilgi değili, işlevsel zeka aranıyor. Aynı coderın daha zeki olanını almak daha akıllıca olurdu zaten. Elbette ki bu mülakatlar gençler için. Peter Norvig bu mülakata tabî tutulmamıştır Devamı burada.

1.Stellarium
Uzun süredir, severek kullandığım, sanırsam türünün en başarılı örneğini sergileyen bir program. Sourceforge‘da geliştiriliyor. Şu an 0.9 versiyonunda ve Türkçe dil desteğiyle başarılı bir biçimde çalışıyor. 35 MB gibi bir boyutu var ama buna değer diye düşünüyorum. İndirdiğinizde 600.000 yıldız içeren bir katalogla geliyor ve eklentilerle milyonları bulabiliyor bu sayı. Eğer teleskop ile gözlem gibi bir hobiniz varsa çok büyük ihtimalle reddedemeyeceğiniz bir program.

Programda dünyadaki herhangi bir konumu seçiyorsunuz, saatinizi ayarlıyorsunuz ve o an sanki evinizin penceresinden bakıyor gibi gökyüzündeki tüm cisimleri olağanüstü bir şekilde gözlemleyebiliyorsunuz.  Örneğin Temmuz’a kadar son 10 aydır Venüs her zaman akşamları batıda çok parlak olarak görünüyordu. Bunu tarihi ileri geri alarak Stellarium’da gözlemlemiştim ve “tamamen” açısına kadar doğru çıkıyordu. Bunun yanında güneşin doğuş batış saatlerini gerçekçi gözlemleyebiliyorsunuz ve isterseniz gökyüzünü veya bulutları görünmez yapıp daha rahat yıldızları izliyorsunuz.
Dönüş açınız sadece bulunduğunuz nokta etrafında 360 derece. Az ileri gideyim falan yok Google Earth gibi. İsterseniz gezegenlere yaklaşabiliyorsunuz fakat gezegenlerden dünyaya bakma gibi bir imkanınız yok, sadece dünyadan uzayı gözlemleyebiliyoruz. Çevrimdışı çalışıyor. Google’dan ekran görüntülerine bakmak isteyenler buraya.

Yapımcısı Fabien Chéreau ile de birkaç görüşmem olmuştu mySchoolog’a Fransızca çeviri için. Kendisi de canayakın bir insan gözlemlediğim kadarıyla. Sonuç olarak gayet başarılı buluyorum. Birkaç ufak tefek eksiği var. Ama bu eksiklikleri farketmek bir hayli zor olduğundan bahsetmeye gerek görmüyorum ve 10 üzerinden 10 verip postalıyorum.

2.Celestia
Aynı ailenin devamı niteliğinde olan ve yine Sourceforge‘da geliştirilen bir proje Celestia. Şuan 1.4.1 sürümünde dağıtılıyor. Aynı Stellarium gibi Mac OSX, Windows, Linux x86 için ücretsiz dağıtılıyor ve kaynak kodları herkese açık. Ekran görüntülerinden görebileceğiniz gibi navigasyon açısı çok farklı. Uzaydaki istediğiniz bir nokta etrafında 360º sağ sol aşağı yukarı dönebiliyor ve her tarafa bakabiliyorsunuz. Yıldız arama özelliği var. Öne çıkan özelliği, yörünge izleme, yörüngeye kilitlenme, uyduları inceleme, galaksi ve yıldız turları. İleri geri sarabilme özelliği çok iyi programlanmış. Örneğin 10.000 kat hızla sarıp güneş sisteminin 2500 yılındaki pozisyonuna bile ulaşabilirsiniz. Bir yıldızdan diğerine atlama özelliği çok güzel. Taa uzakta gördüğünüz en ufak bir nokta bile bir yıldız, ona gidip daha uzaktakilere sıçrayabiliyorsunuz. En büyük eksiği ise kullanımını anlamak biraz zaman alabilir ve uzayın derinliklerinde kaybolabilirsiniz. Çevrimdışı çalışıyor. Chris Laurel tarafından geliştiriliyor. 14 MB gibi çok cüzi bir boyutta.

3. Google Sky
Google’ın Earth yazılımında yeni sürümüne koyduğu son özellik olan Sky içinde de geniş bir yıldız kataloğu ve görüntü arşivi bulunuyor. Çalışma mantığı Google Earth gibi, yani internete bağlı olup verileri oradan almanız gerekiyor. Google tabi ya, teknolojisini her alanda sonuna kadar kullanır, bir yerden sonra hatalı fotoğraf uyarısı veya “bu zoom derecesi için görüntü yok” iletisi alabilirsiniz, doğaldır. 13 MB gibi ücretsiz (pro olmayan) sürümü indirilebilir.

4. Google Moon – Mars
Yine Google, yine abartı. Bu defa Google, Maps teknolojisini Ay ve Mars için uyguluyor. Web tabanlı bir uygulama olduğundan çevrimiçi çalışabiliyor. Detaylı görüntüler var. Google’ı bu tip NASA görüntülerini Maps’e entegre edebilmesinden ötürü takdir ediyorum. Denenesi, başarılı uygulamalar…

Bu tip işlerle uğraşan arkadaşlar için SEE adlı siteyi de önerebilirim, sol taraftaki bağlantılarda hoşça vakit geçirebilirler. Bir sonraki incelemede görüşmek üzere hoşçakalınız.

Uzun süredir her MSN sürümü için kullandığım, özverili bir çalışmanın ürünü olan A-PATCH. Müslüman bir arkadaş tarafından yapılan bu yama şimdiye kadar gördüğüm en başarılı uygulama. Yama sayesinde çoklu oturum açma, sınırsız titreşim gönderme, her türlü logo, reklam ve düğmeyi silebilme gibi bir çok özelliği kolayca uygulayabiliyorsunuz.

Yamayı çıkaran kişi sürekli güncel tutuyor. Mesela bugün Live Messenger 8.5 Beta 2 çıktı ve yaması hazır. Kullanmamak için bir neden göremiyorum. Kim beni Messenger kullanırken görse “aa bu çok sade” tepkisini alıyorum. Bilgiyi mezara götürmeyi seven biri olarak bunu paylaştığıma göre bir keramet var

Genelde firmalar İletişim bölümlerinde ofislerinin adresleri yanında krokilerini verirler. Görsel bilginin yaygınlaştığı dönemdeyiz. Acaba krokinizi koymayı neden tercih etmiyorsunuz? Ayrıca az önce doldurduğum İletişim bölümünüzdeki Microsoft şikayet Formu (sikayet.mspx) deki formda hata var.

(geri tuşuna basılıp İletişim sayfasından “Microsoft Geribildirim Formu” sayfasına girilir, önceki forma yazılanlar kopyalanılır, form submitlenir ve maile kalan yerden devam edilir… )

Sıra Geribildirim formuna geldi bakalım bu çalışacak mı?
Evet geribildirim formunuz da sikayet.asp ye bağlı olduğundan “Operation must use an updateable query. /feedback/sikayet.asp, line 37” hatası almayı ihmal etmedik sayenizde. O kadar ASP, ASP.NET öğreticisi iş ortağınız vardı değil mi? Certified Partner, Registered Partner, “GOLD” Certified Partner… Peki ya sunucularınızdaki hata rapor eden sistemler?

Geribildirim formunuzun alt kısmına iletisim@microsoft.com koymasaydınız emin olun ulaşamayacaktık, memnuniyetsizliklerimizi bildiremeyecektik sizlere.

programın kalan %10´luk çevirisini yapan ve pisi paketi haline getiren, ama emeğim için son sürüme benim adımı yazdıran tulliana´ya teşekkürler ilk %45 lik kısmını çeviren onur küçüktunç´a da teşekkürler. binlece kişinin kullanacağı programın ~%50´lik çevirisini yaptığım için kendimden gurur duyuyorum.

edit: gaim, artık pidgin adıyla hala ücretsiz olarak dağıtılıyor.

en küçük sayı 87 basamaklı iki sayının çarpımından oluşuyor ve sonuç 174 basamaklı, 10.000$ ödüllü. ilk iki sayı çözülmüş ve ödüller alınmış. siz de denemek istiyor iseniz {tıklayın}.

son, yani sekizinci sayı, 617 basamaklı ve 200.000$ ödüllü.

edit : farkettim ki bu yarışma 1991 yılından beri varmış. ve ilk olarak 100 basamaklı bir sayıyla (rsa-100) başlamış ve aynı yıl çözülmüş. sonradan bir sürü sayı verilmiş ve neredeyse çoğu çözülmeyi bekliyor. en son 617 basamaklı rsa-2048 çıkmış ve ödülü $200.000. {detaylı bilgi}

(çözülmüş ilk ödüllü sayı 3.0Ghz Pentium 4 ile 30 yılda çözülebiliyormuş, çözen nasıl çözmüş diye soracak olursanız büyük laboratuarlarda profesörler falan çözmüş)(sonradan acaba bu yazıyı silsem mi diye düşündüm)(çözene iki porsiyon iskender ben ısmarlıyorum)